2026-yil 1-oktabrdan Oʻzbekistonda bir nechta yangi tartib kuchga kiradi. Kun.uz maʼlumotiga koʻra, asosiy oʻzgarishlar Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali, qurilish ruxsatnomalari va raqamli nazorat tizimlariga tegishli.
Bir qarashda bu oddiy “portalga yana xizmat qoʻshildi” degan xabar boʻlib koʻrinishi mumkin. Lekin mohiyatan gap fuqaroning oʻz nomidagi mulk, telefon raqami, bank kartasi va notarial harakatlar ustidan nazoratini kuchaytirish haqida ketyapti.
my.gov.uz’da mulk va kartalar boʻyicha yangi xizmatlar chiqadi
1-oktabrdan jismoniy va yuridik shaxslar my.gov.uz orqali oʻziga tegishli koʻchmas mulk hamda avtomototransport vositasini garovga yoki ipotekaga qoʻyish, shuningdek, ularni begonalashtirishga taqiq oʻrnatish uchun ariza bera oladi. Oʻsha taqiqni bekor qilish uchun ham portal orqali murojaat yuboriladi.
Bu ayniqsa Toshkentdagi uy-joy bozori va avtomobil oldi-sotdisida muhim. Chunki mulk bilan bogʻliq firibgarliklarda koʻpincha egasi keyin bilib qoladigan harakatlar muammo tugʻdiradi. Endi hech boʻlmaganda jarayonning bir qismi raqamli iz qoldiradi.
Fuqarolar oʻz nomiga rasmiylashtirilgan telefon raqamlari va bank kartalari haqidagi maʼlumotlarni ham portalda koʻra boshlaydi. Telefon raqamni muayyan muddatga nofaol holatga oʻtkazish, qayta faollashtirish, foydalanilmayotgan raqamga xizmat koʻrsatishni toʻxtatish, raqamga ulangan pulli xizmatlar haqida maʼlumot olish mumkin boʻladi.
Joyida aytib ketay: bu kichik qulaylik emas. Manda ham bir paytlar eski raqamga ulangan pulli xizmatlar masalasi bosh ogʻritgan. Odam oʻz nomida nechta raqam yoki karta borligini bitta joydan koʻra olsa, bu nafaqat qulaylik, balki xavfsizlik ham.
Bank kartasi boʻyicha ham portal orqali uni chiqargan bankka — emitentga bloklash yoki yopish haqida ariza yuborish imkoniyati paydo boʻladi. Yangi notarial harakat fuqaro nomiga rasmiylashtirilsa, Yagona portal avtomatik xabarnoma yuboradi va bunday harakatlar hisobini yuritadi.
Qurilish ruxsatnomasi identifikatorsiz berilmaydi
Qurilish sohasida ham yangi raqamli tartib boshlanadi. 1-oktabrdan istiqbolli qurilish hududiga yagona identifikator berilmasa, qurilish ishlarini boshlash uchun ruxsatnoma rasmiylashtirilmaydi.
Prezident qaroriga koʻra, “Uy-joy” yagona raqamli urbanizatsiya platformasida yangi instrumentlar paydo boʻladi. Ular qurilishning barcha bosqichlarini kuzatish uchun ishlaydi: istiqbolli qurilish hududining yagona identifikatori, loyihaning raqamli pasporti va kapital qurilish obyektining raqamli pasporti shakllantiriladi.
Bu tizim “Shaffof qurilish” axborot tizimi bilan integratsiya qilinadi. Nazarimda, eng muhim joyi shu: qurilishda hujjat, ruxsat, loyiha va real ish oʻrtasidagi masofa qisqarishi kerak. Raqamli pasport qogʻozdagi gap bilan maydondagi holatni solishtirishni osonlashtiradi.
Qisqasi, 1-oktabrdagi oʻzgarishlar fuqaroga oʻz maʼlumotini koʻproq nazorat qilish, davlatga esa mulk va qurilish jarayonlarini aniqroq kuzatish imkonini beradi. Endi masala — bu xizmatlar amalda qanchalik silliq ishlashida.