Prezident administratsiyasi rahbari Saida Mirziyoyeva Google vitse-prezidenti Karan Bhatiya bilan uchrashdi. Kun.uz maʼlumotiga koʻra, suhbatdagi asosiy mavzulardan biri Oʻzbekistonda YouTube monetizatsiyasini yoʻlga qoʻyish boʻlgan.
Bu masala bir qarashda faqat blogerlar yoki kontent yaratuvchilarga tegishlidek koʻrinadi. Aslida esa u mahalliy raqamli iqtisodiyotning ancha katta qismiga borib taqaladi. YouTube monetizatsiyasi ishlasa, Oʻzbekistondagi mualliflar reklama daromadini toʻgʻridan toʻgʻri olish imkoniga yaqinlashadi.
Hozir Oʻzbekistonda YouTube uchun kontent qiladigan odamlar kam emas. Toshkentdagi studiyalar, viloyatlardagi taʼlim kanallari, podkastlar, texnologiya sharhlari, bolalar kontenti va kichik biznes uchun video ishlab beradigan jamoalar bor. Lekin platformadan rasmiy daromad olish imkoniyati cheklangani sabab, bu bozor toʻliq shakllanmayapti.
Mohiyatan, monetizatsiya faqat “video qoʻydim, pul oldim” degani emas. Bu yerda reklama bozori, bank toʻlovlari, soliq tartibi, shaxsga doir maʼlumotlar va xalqaro platformalar bilan ishlash madaniyati bir-biriga ulanadi. Google kabi kompaniya uchun ham masala oddiy tugma bosish bilan hal boʻlmaydi.
Saida Mirziyoyeva uchrashuvda soʻnggi yillarda shaxsga doir maʼlumotlarni qayta ishlash va raqamli toʻlovlar boʻyicha qonunchilik takomillashganini aytgan. Uning fikricha, bu oʻzgarishlar Oʻzbekistonda xalqaro toʻlov tizimlaridan erkin foydalanish imkoniyatini kengaytiradi.
Joyida aytib ketay, aynan toʻlov infratuzilmasi bu mavzuda juda muhim. Chunki YouTube monetizatsiyasida daromadni hisoblash, foydalanuvchini identifikatsiya qilish, reklama beruvchi bilan muallif oʻrtasidagi pul oqimini yuritish kabi jarayonlar bor. Bularning har biri aniq huquqiy va texnik asos talab qiladi.
Oʻzbekiston uchun bu masala yana bir jihatdan qiziq: mahalliy kontent eksporti. Masalan, oʻzbek tilidagi taʼlim videolari, oshpazlik, turizm, tarix, dasturlash yoki bolalar uchun kontent nafaqat mamlakat ichida, balki diasporada ham tomoshabin topadi. Monetizatsiya ochilsa, ijodkorlar buni shunchaki hobbi emas, kasb sifatida koʻrishi osonlashadi.
Albatta, bu hali monetizatsiya ertaga ishga tushadi degani emas. Kun.uz yozishicha, hozircha gap uchrashuv va muhokama haqida ketyapti. Rasmiy ishga tushirish sanasi, texnik shartlar yoki Google tomonidan alohida bayonot eʼlon qilingani aytilmagan.
Lekin signal muhim. Chunki davlat darajasida Google bilan aynan YouTube monetizatsiyasi muhokama qilinayotgani mahalliy raqamli bozor allaqachon yetilganini koʻrsatadi. Manga qolsa, bu mavzuda eng katta foyda mashhur blogerlardan ham koʻra, doimiy va sifatli kontent qilayotgan kichik jamoalarga tegadi.
Saida Mirziyoyeva Google bilan boshqa yoʻnalishlarda ham hamkorlik qilish imkoniyati borligini aytgan. Qisqasi, suhbat YouTube bilan cheklanmaydi. Oldinda taʼlim, raqamli xizmatlar, kontent iqtisodiyoti va texnologik hamkorlik boʻyicha yangi mavzular ochilishi mumkin.
Ishqilib, bu muhokama amaliy natijaga aylansa, Oʻzbekistonda internetda mehnat qilayotgan minglab odam uchun bozor qoidalari ancha tushunarli boʻladi. Eng muhimi — mahalliy ijodkor oʻz auditoriyasi, oʻz tili va oʻz mahsuloti orqali rasmiy daromad qilish imkoniga ega boʻladi.