TechCrunch yozishicha, Massachusettsdagi PNOĒ kompaniyasi 1-oktabr kuni PNOĒ 2.0 nomli yangi niqobini taqdim etishga tayyorlanyapti. Qurilma odamning qancha kislorod isteʼmol qilishi va qancha karbonat angidrid chiqarishini oʻlchaydi, keyin bu maʼlumotlardan ovqatlanish, mashgʻulot va umumiy holat boʻyicha tavsiyalar chiqaradi.
Eng muhim yangilik — testni endi mutaxassissiz ham qilish mumkin. Kompaniya asoschisi va bosh direktori Apostolos Atsalakis aytishicha, foydalanuvchi sport zaliga kiradi, niqobni taqadi, tugmani bosadi, oʻtiradi va sakkiz daqiqa nafas oladi. Qisqasi, laboratoriyada qilinadigan ishni ancha oddiyroq jarayonga aylantirishmoqchi.
Hozirgi PNOĒ qurilmasi bilan ishlash uchun oʻqitilgan operator kerak. Shu sababli u hamma joyda ishlatilavermaydi. Mustaqil ishlaydigan versiya esa fitnes markazlari, sogʻlomlashtirish klublari va keyinchalik dorixonalar uchun ham qiziq boʻlishi mumkin.
Bu yerda gap yangi ilmiy kashfiyot haqida ketmayapti. Metabolik test, yaʼni nafasdagi gazlarni tahlil qilib tananing energiyani qanday ishlab chiqarishini oʻrganish usuli, yuz yildan beri bor. U ayniqsa VO₂ max — jismoniy yuklama vaqtida tana maksimal qancha kislorod ishlata olishini oʻlchashda muhim mezon hisoblanadi.
Lekin bunday testlar odatda katta, qimmat uskunalar talab qiladi. Shuning uchun ular koʻproq sport laboratoriyalari, kasalxonalar, professional atletlar va qimmat wellness dasturlarida uchraydi. PNOĒ esa shu aniqlikni ixcham qurilmaga sigʻdirganini aytyapti.
Kompaniya maʼlumotiga koʻra, test 23 ta biomarkerni kuzatadi. Ular orasida VO₂ max, tinch holatdagi metabolik tezlik, yaʼni tana dam olayotganda qancha kaloriya sarflashi, hamda metabolik moslashuvchanlik bor. Oxirgisi tananing yogʻ va uglevodlardan energiya olishga qanchalik tez oʻta olishini koʻrsatadi.
Mohiyatan, bu fitness bilaguzuklaridagi taxminiy raqamlardan bir pogʻona jiddiyroq yondashuv. Masalan, Toshkentdagi sport zallarda koʻpchilik kaloriya sarfi yoki mashgʻulot zonasini soatdagi koʻrsatkichga qarab belgilaydi. Bunday niqob esa nafas orqali tananing haqiqiy javobini oʻlchashni vaʼda qilyapti.
Shu bilan birga, PNOĒ ehtiyotkor gapiryapti. Qurilma AQSH Oziq-ovqat va dori vositalari boshqarmasi — FDA tomonidan tibbiy qurilma sifatida tasdiqlanmagan. Atsalakis ochiq aytgan: ular tibbiy tavsiya bermaydi. Yaʼni shifokor bu natija asosida dori yozib bera olmaydi.
Bu joyida aytib ketay: wellness bozori koʻpincha sogʻliq va marketing orasidagi chiziqni xira qiladi. PNOĒ ham uzoq umr koʻrish trendi kuchaygan paytda chiqyapti. VO₂ max hozir “longevity” ishqibozlari orasida mashhur koʻrsatkichga aylandi, chunki yuqori kardiorespirator tayyorgarlik pastroq oʻlim xavfi bilan bogʻlanadi.
Yangi qurilma avvalgisidan kichikroq va kamroq qismlardan iborat. Elektron blok silikon niqob va tasmalardan ajraladi. Demak, qimmat apparatni bir nechta odam ishlatishi, har bir foydalanuvchi esa oʻz niqobini saqlashi mumkin.
Menimcha, bunday mahsulotning Oʻzbekistondagi taqdiri narx va xizmat modeliga bogʻliq boʻladi. Agar har bir test qimmat boʻlsa, u tor premium segmentda qoladi. Ammo sport zallar yoki klinikalar buni oddiy check-up xizmatiga aylantira olsa, nafas testi mahalliy bozorda ham qiziqarli yoʻnalish ochishi mumkin.